پوپولیسم ( عوام گرایی ) همانطور که از ریشهی لغویاش برمیآید، ادعای مردمیبودن دارد ولی کدام مردم؟ مردمی که نگاهی غیر کارشناسانه، روزمره و عرفی-عادتی- عاطفی، به همه چیز دارند. اگر بخواهم پوپولیسم را در یک عبارت کوتاه بیان کنم آن را نظام فکریای میدانم که بر فضیلت بیسوادی پای میفشارد!
پوپولیستها هم عوامزدهاند، هم عوامفریب! آنها بهزبان تودههای کمسواد سخن میگویند و تودههای کمسواد را در مقابل طبقهی باسواد و نخبه تهییج و تحریک میکنند. هرکدام از ما به درجاتی دچار پوپولیسم هستیم.
هر وقت که نظر عوامانه را بر نظر کارشناسی و تخصصی ترجیح میدهیم یک پوپولیست هستیم!”
این تعبیر تکان دهنده در جامعه امروز ما به واقعیتی ملموس تبدیل شده است که نباید از دید منتقدان و نخبگان فرهنگی نادیده گرفته شود.
اینکه یک یا دو نخبه بخواهند به پوپولیست تبدیل شوند در عرصه سیاست امری قابل پذیرش است اما، اگر همین امر بخواهد به فرهنگ جامعه تعمیم بیابد نه تنها پذیرفتنی نیست بلکه مخاطرات جدی درحوزه فرهنگ را به دنبال خواهد داشت.
صحیح آن است که نخبگان با زبانی با توده مردم صحبت کنند که برای آنها قابل فهم باشد اما دقت کنند و مواظب باشند که خود دچار عوامزدگی و عوامفریبی نشوند.
